Simpla historio de Esperanto (2)

La unuaj provoj

Ludoviko Zamenhof komprenis pli malpli dek du lingvojn. Li pensis, ke per komuna lingvo eblus paca parolado inter la popoloj. Li unue decidis restarigi malnovan lingvon, kia la latina.

Sed li rapide komprenis, ke malnova lingvo ne taŭgus por la nuna mondo.

Tial li decidis krei propran lingvon. En la lernejo, kun aliaj lernejanoj li komencis provi dir-manierojn kaj vortojn. Li eksciis, danke al la angla, ke lingvo ne bezonas multajn regulojn por montri ĉiujn homajn pensojn kaj sentojn.

Aŭskulti Elŝuti

Iam Zamenhof vidis sur-skribojn en la rusa kaj havis ideon pri afikso. Li pensis, ke tiel la lingvo estus pli facile memorebla.
vortaro
Per simplaj reguloj kaj mal-multaj vortoj, tiam parolis Zamenhof kun sam-lernejanoj. En 1878, la unuaj provoj kondukis al Lingwe Universala (lingvo universala).

 

El Lingwe Universala restas nur unu peco:

Lingwe Universala

Esperanto

Malamikete de las nacjes, 

Kadó, kadó, jam temp’ está;

La tot’ homoze in familje

Konunigare so debá.

Malamikeco de la nacioj, 

Falu, falu, jam temp’ estas;

La tuta homaro en familion

Kun-unuigi sin devas. (devas sin unu-igi)

Ĝis la sekvo…

Matjo (Mathieu Thépaut) - Francio – voĉlegis Simone Schumacher
Sendi la tekston per retmesaĝo Sendi la tekston per retmesaĝo

 

taŭgi: esti ĝusta rimedo
lernejanoj: anoj de lernejo
afikso: elemento metita antaŭ (prefikso) aŭ post (sufikso) vorto por ŝanĝi ties sencon
universala: rilata al ĉiuj